Artikelen over Life Sciences

U kunt de artikelen verder lezen in pdf-formaat door op de titel te klikken.
  • Stamcellen op bestelling De toevoeging van vier genen kan volwassen menselijke huid- of bloedcellen omvormen tot stamcellen die kunnen uitgroeien tot elk gewenst celtype. Het LUMC in Leiden is gestart met een speciale faciliteit die deze ontdekking benut, om onderzoekers te voorzien van stamcellen gemaakt van patiëntenmateriaal.
    gepubliceerd in mei 2011 in het Laboratorium Magazine
  • DNA volgordes bepalen via foto of film DNA analyseren kan steeds sneller en goedkoper. De nieuwste technologie fotografeert of filmt losse DNA moleculen tijdens het kopieerproces, of volgt hun transport door een porie. Behalve een kostenbesparing levert ‘single molecule sequencing’ ook nieuwe onderzoeksmogelijkheden op.
    gepubliceerd in februari 2011 in het Laboratorium Magazine
  • Bioethanol-producerende alleseter Amerikaanse onderzoekers hebben gist zodanig gemodificeerd, dat het tegelijkertijd verschillende soorten suiker kan omzetten naar ethanol. De Delftse hoogleraar Jack Pronk noemt het een fraaie bijdrage, maar niet de grote doorbraak die de onderzoekers claimen. Zijn eigen onderzoeksgroep ontwikkelde eerder al een gist die zelfs drie verschillende suikers kan omzetten, en een andere variant die ook azijnzuur kan verwerken. DSM benutte de vindingen van Pronk in een ‘all-you-can-eat yeast’, die in 2010 werd gepresenteerd. De uitdaging blijft om de gist nog sneller en robuuster te maken.
    gepubliceerd in februari 2011 in Petrochem/Biochem
  • Bloedspetters op de farmaceutische kaart De farmaceutische industrie en klinische laboratoria hebben een oude methode herontdekt voor de kwantitatieve analyse van bloedmonsters. De bloedspotmethode is in feite een klassieker in een nieuw jasje, die veel mogelijkheden biedt om proefdiergebruik te verminderen en kosten te besparen.
    gepubliceerd in november 2010 in het Laboratorium Magazine
  • Malarialab LUMC op vaccinjacht Onderzoek naar malaria is gecompliceerd. Met speciaal ontwikkelde technologie lukt het LUMC-onderzoeker dr. Chris Janse om malariaparasieten genetisch te modificeren, met hopelijk een kansrijk vaccin als resultaat.
    gepubliceerd in oktober 2010 in het Laboratorium Magazine
  • Oogtumoren en ontsteking De groei van oogtumoren blijkt sterk afhankelijk van de aanwezigheid van bepaalde witte bloedcellen. Het weghalen van deze zogenaamde macrofagen bij oudere muizen kan de groei van oogtumoren compleet stoppen, zo publiceerden Leidse onderzoekers onlangs in The Journal of Immunology.
    gepubliceerd op 13 september 2010 in Cicero
  • Voorspellen hoe ziek je wordt Binnen het megaproject PREDICCt speuren onderzoekers van het LUMC naar biomarkers voor diabetes mellitus. Ze hopen daarmee het verloop van de ziekte op een betrouwbare manier te kunnen voorspellen.
    gepubliceerd op 19 december 2009 in Cicero
  • Schimmels krijgen genetische barcode Het Centraalbureau voor Schimmelcultures in Utrecht wil van alle schimmels en andere micro-organismen uit zijn collectie een genetische barcode vaststellen. Een database met al deze DNA sequenties moet de waarde van de collectie vergroten en de identificatie van onbekende schimmels vereenvoudigen.
    gepubliceerd in november 2009 in het Laboratorium Magazine
  • Toch een pizza dankzij enzympil Mensen met glutenintolerantie – coeliakie – zijn levenslang veroordeeld tot een glutenvrij dieet. Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) ontwikkelen een speciale enzympil waarmee patiënten toch af en toe een pizza kunnen eten. Goede voeding voor baby’s kan de ziekte mogelijk zelfs voorkomen.
    gepubliceerd op 8 mei 2009 in NRC Next (advertorial van ‘Leiden maakt kennis’)
  • Vinger achter gentherapie Drie keer sneller dan voorheen en veel nauwkeuriger genen modificeren in planten- en zoogdiercellen. Dat kan met zinkvingers. Een waaier aan toepassingen ligt in het verschiet: van productievere cellijnen voor biotechmedicijnen tot mogelijk veiligere gentherapie.
    Door Els van den Brink en Martine Segers, gepubliceerd op 7 maart 2009 in C2W Life Sciences
  • Tien tips voor microarrays zonder ruis Microarrays leveren genomics-onderzoekers gigantisch veel data op, maar die zijn niet allemaal even biologisch relevant. Drie ervaringsdeskundigen geven samen tien tips om de signaal-ruisverhouding van microarrays te optimaliseren.
    Gepubliceerd in oktober 2008 in het Laboratorium Magazine
  • NFI robotiseert DNA-onderzoek Met een nieuwe robotlijn kan het Nederlands Forensisch Instituut DNA-profielen van een grote groep veroordeelden automatisch analyseren. Ook het DNA-onderzoek van sporen gaat sinds kort grotendeels gerobotiseerd.
    Gepubliceerd in april 2008 in het Laboratorium Magazine
  • Vissen naar aardappeleiwitten Solanic, dochteronderneming van Avebe, is eind 2007 van start gegaan met de winning van eiwitten uit aardappelvruchtwater. De aardappeleiwitten bezitten allerlei interessante eigenschappen, variërend van een goede oplosbaarheid tot een onderdrukkende werking op het hongergevoel.
    Gepubliceerd in februari 2008 in Biochem
  • Net zo romig met minder vet Avebe en DSM lanceren een nieuw zetmeelproduct, Etenia, dat kan dienen als vetvervanger in zuivelproducten en gebak. Etenia ontstond door een serie verrassende vindingen binnen een breed samenwerkingsverband.
    Gepubliceerd in december 2007 in Biochem
  • Van lab tot operatiekamer Raman-spectroscopie verovert steeds meer (klinische) vakgebieden, en heeft daar heel wat te bieden. De techniek levert veel nieuwe informatie met een hoge reproduceerbaarheid uit eenvoudige en snelle analyses. Van chemie tot microbiologie en van lab tot operatiekamer.
    Gepubliceerd in november 2007 in het Laboratorium Magazine
  • Portret Scientist@work: Thierry VandenDriessche Thierry VandenDriessche ontwikkelt gentherapie om erfelijke ziekten blijvend te genezen. ‘IK zit aan de horizon van een verkenningstocht.’
    Gepubliceerd in oktober 2007 in Explore
  • Imaging door huid en haar Proefdieren laten zich steeds beter in de kaart kijken. Met lasermicroscopie zijn zelfs intracellulaire processen zichtbaar te maken. Hiervoor moet er nog wel een trukendoos open. Sommige wetenschappers isoleren weefsel buiten het proefdier, anderen kijken liever door een raampje.
    Gepubliceerd op 29 september 2007 in C2W Life Sciences
  • Slapende virussen wakker maken Na een stamcel- of orgaantransplantatie kunnen allerlei slapende virussen weer actief worden en voor complicaties zorgen. Promovendus Jayant Kalpoe werkte aan de ontwikkeling van methodes om de opkomst van deze virussen vroegtijdig te onderkennen en te behandelen.
    Gepubliceerd op 14 juli 2007 in Cicero
  • Afweercellen aan het werk Patiënten met bloedkanker, zoals leukemie en de ziekte van Kahler, krijgen stamcellen van een donor om hun eigen bloedvormend systeem te vervangen. Om ongewenste afweerreacties te voorkomen zijn bepaalde afweercellen uit die getransplanteerde cellen verwijderd. Maar die afweercellen kunnen nu juist goed werk doen tegen kanker. Naar verwachting kan gentherapie uitkomst bieden. ZonMW subsidieert.
    Gepubliceerd op 2 juni 2007 in Cicero
  • Stamcellen kloppend maken Werken met stamcellen uit menselijke embryo’s is een vak apart. Veel standaard technieken blijken bij deze cellen niet zomaar te werken. Maar met nieuw ontwikkeld gereedschap is er uiteindelijk veel mogelijk, zo blijkt bij een bezoek aan het Utrechtse Hubrecht Laboratorium.
    Gepubliceerd in april 2007 in het Laboratorium Magazine
  • Bloedvat laat zich lastig de pas afsnijden De hoop is dat angiogeneseremmers, die de aangroei van nieuwe bloedvaten blokkeren, kanker kunnen degraderen tot een chronische ziekte. De praktijk is echter weerbarstig. Patiënten leven met de nieuwe kankertherapie nu nog slechts enkele maanden langer. Maar de zoektocht naar nieuwe remmers gaat door.
    Gepubliceerd op 31 maart 2007 in C2W Life Sciences
  • Bot leeft Bot is regelmatig aan vervanging toe. Maar botcellen vervangen het bot alleen maar als het bot mechanisch wordt belast. Gebeurt dat niet, dan moeten wetenschappers soms een handje helpen door tissue engineering.
    Gepubliceerd op 23 december 2006 in C2W
  • Kleinere chips met grotere mogelijkheden De tien jaar oude microarray techniek is volop in ontwikkeling. Fabrikanten kunnen steeds meer genen aanbrengen op een chip en ontdekken steeds weer nieuwe toepassingsmogelijkheden. Daardoor wordt het wel steeds lastiger om experimenten helemaal zelf uit te voeren. Maar de grootste uitdaging blijft de data-analyse achteraf.
    Gepubliceerd in september 2006 in het Laboratorium Magazine
  • De biologische klok ontleed De biologische klok is gebaseerd op een complex systeem van klokgenen, dat werkt in alle lichaamscellen. Kennis hierover is bijvoorbeeld te gebruiken voor de toediening van geneesmiddelen.
    Gepubliceerd op 8 juli 2006 in C2W
  • Geen onsnappen mogelijk Tumorcellen in uitzaaiingen lukt het regelmatig te ontkomen aan de werking van het immuunsysteem. Onderzoekers van het LUMC in Leiden en het Karolinska Instituut in Zweden hebben nu ontdekt hoe een kankervaccin verbeterd kan worden zodat ook deze ontsnapte kankercellen beter kunnen worden bestreden.
    Gepubliceerd op 21 april 2006 in Cicero
  • Twee virussen in één klap LUMC-onderzoekers ontwikkelden een vaccin dat in één keer bescherming biedt tegen twee verschillende ziektes, gele koorts en Lassakoorts, een ziekte die vooral Westafrikanen treft. Ze deden het denkwerk in Nederland en de experimenten in Amerika, waar de angst voor bioterroristen het onderzoek naar vaccins een flinke financiële impuls heeft gegeven.
    Gepubliceerd op 3 maart 2006 in Cicero
  • Stamcellen geleiden elektrische stroom Stamcellen uit het beenmerg kunnen zich binnen 24 uur zo ontwikkelen dat ze de elektrische stroom van het hart kunnen voortgeleiden.
    Gepubliceerd op 20 januari 2006 in Cicero
  • Meester in geneesmiddelentransport door de huid Joke Bouwstra is door de technologiestichting STW uitgeroepen tot Simon Stevin Meester 2005. Met de bijbehorende half miljoen euro wil Bouwstra nieuwe technologieën ontwikkelen voor het transport van geneesmiddelen door de huid.
    Gepubliceerd op 3 december 2005 in C2W
  • Diabetes door een een-tweetje van het immuunsysteem Bij het ontstaan van insulineafhankelijke diabetes blijkt naast het aangeleerde immuunsysteem ook het aangeboren immuunsysteem een belangrijke rol te spelen.
    Gepubliceerd op 25 november 2005 in Cicero
  • DNA-reparateurs slaan de handen ineen Onderzoekers uit Delft en Rotterdam hebben gefilmd hoe eiwitcomplexen een brug vormen tussen stukjes gebroken DNA, zo publiceerden zij in Nature van 15 september 2005.
    Gepubliceerd op 5 november 2005 in C2W
  • Nanobestrijding van kanker Gezwellen lokaal verhitten tot ze kapot gaan. Het nanotechnologisch onderzoek van twee Amerikaanse bedrijven levert originele vormen van kankertherapie op. Bij dierproeven is de technologie zeer effectief, en tot nu toe zonder enige bijwerking.
    Gepubliceerd op 15 oktober 2005 in C2W
  • Monitor voor eiwitmiljonairs Onderzoekers kunnen met massaspectrometrie meten hoe een moleculaire chaperonne eiwitten helpt om goed te vouwen, zelfs al is die chaperonne een miljoen Dalton groot.
    Gepubliceerd op 17 september 2005 in C2W
  • Vissen naar biomarkers met LC-MS Biomarkers zijn karakteristieke biomoleculen in lichaamsvloeistoffen die een ziekte snel en eenvoudig kunnen aantonen. Vloeistofchromatografie speelt in de zoektocht naar deze biomarkers een steeds grotere rol.
    Gepubliceerd op 3 september 2005 in C2W
  • Gentherapie met RNase P: een schone slaapster RNA interferentie (RNAi) is niet de enige methode om genexpressie te onderdrukken, en misschien niet eens de best. Nobelprijswinnaar Sidney Altman ontwikkelde een alternatieve methode op basis van het enzym RNase P.
    Gepubliceerd op 14 mei 2005 in C2W
  • De glazen muis Wat gebeurt er allemaal onderhuids in ons lichaam? . Hoe verspreiden kankercellen zich bijvoorbeeld? En verdwijnen die ook echt allemaal na gebruik van medicijnen? Met Bioluminescentie Imaging (BLI) is het mogelijk om zulke processen zichtbaar te maken in levende muizen. En in de toekomst misschien ook in ons eigen lichaam.
    Gepubliceerd op 30 oktober 2004 in C2W
Science
Onder Science schrijf ik over ontwikkelingen in en rond de wetenschap. Hierbij focus ik op drie verschillende terreinen: Life Sciences, Chemie en Life around Science.